برج بلور تبريز
و آنگاه جواب خود را يافتم هنگامي كه به ياد پروژه شگفت انگيزه شركت او ( تجير ! اين نام را به خاطر بسپاريد ! ) در ميدان شهدا مشهد افتادم و به ياد لوبياي سحر آميز ورودي بنا كه مرا به ياد لكه گذاري هاي فرآيند طراحي معماري هايم مي اندازد و آنگاه پاسخ خود و دكتر صارمي را يافتم : دكتر جان چون حمايتي صورت نمي گيرد بايد بد - زشت و ناهماهنگ ساخت كه حمايت ها دو چندان شودو پروژه های دولتی دوصد چندان ! آقای دکتر یادآوری این شعر نیز شاید جوابی دیگر باشد :
معمار همان است که از عشق بنا ساخت باقی همه طراحی غفلت بود و هندسه درد
مطالب پیشین : پرش ناگزیر به جهان مدرن از نگاه علي اكبر صارمي
همايش روز معمار امسال مهمان شهر مشهد ( دانشگاه آزاد ) بودم همايش 3 ساعته كه به قول برگزار كنندگان يك همايش غيرانتفاعي ( دانشجويي ) بود و هزينه اين همايش را دانشجويان ساپورت كرده اند . دكتر ايرج اعتصام (استاد مدعو دانشگاه كاليفرنيا در بركلي – امريكا - مدير گروه آموزشي شهرسازي دانشگاه تهران ... * ) مهمان ويژه همايش روز معمار بود كه در پايان همايش نيز از او تقدير شد و همچنين دكتر سوادكوهي و دكتر بمانيان (مدير گروه مديريت پروژه دانشكده هنر و معماری دانشگاه تربيت مدرس ) و دکتر فرح خبیب از ديگر سخنرانان همايش بودند . همايش متاسفانه بيشتر به عنوان يك جشن روز معمار برنامه ريزي شده بود به طوري كه مجري همايش بالغ بر نصف زمان همايش را به سخن پراكني و تعريف و تمجيد از مقام معمار پرداخت و آنجا كه سخن استادان بود زمان كوتاه و موضوع هاي سخنراني گسسته و نا هماهنگ ... و نگارنده مدام افسوس اين فرصت را خوردم كه چطور به دكتر اعتصام كه مجالي 10 دقيقه ايي داده شد زمان بيشتري اختصاص نيافت و بخش هاي جنبي همايش زمان هاي چند ده دقيقه ايي !!!
اما پي نوشت اين پست كه من را وادار به نوشتن درباره او كرد ؛ كارگاه عكاسي معماري كامران عدل بود ، كامران عدلي كه با عكاسي از پروژه هاي مطرح در مجلاتي معماري در ذهنم خوانا بود و با اشتياق به ديدن و آشنايي با تفكراتش در كارگاه شركت كردم . عدل هنرمندي و نويسنده ايي ( نوشته ي او با عنوان http://www.kamranadle.com/article/mch.htm معماري شهين و مهين را مطالعه كنيد )دوست داشتني است و شخصيتي راديكالي داشت . او كارگاه را به شيوه غير رسمي شروع كرد و با يك دادخواهي از معمار و عكاس و انتقاد از معماري بي هويت كارگاه شروع كرد و ديالوگ هاي او مملوع از اهانت هاي روشنفكرانه بود كه با هتاكي هاي انگليسي معابانه آميخته شده بود . استاد عدل پر جنب جوش بود و كنجكاو و كارگاه را با پخش cd هاي عكس هاي خودش و دوستانش ادامه داد و سپس به معرفي كارهاي مختلفش كه به سفارش بنياد جهاني آقا خان گرفته شده بود پرداخت و ما معماراني كه عكاس خوب نخواهيم شد ( به گفته خودش ) سوالات منتقادانه و گاه ناآگاهانه خود را مطرح ساختيم و او زيركانه پاسخ هاي اسكونتي به ما مي داد و گاه هم به يادش مي آمد كه ما آمديم كه بياموزيم !
(( کامران عدل در سايت خود اينگونه خود را معرفي مي كند : در 1320 متولد شدم و تحصيلات ابتدايي را تهران و بخشي از تحصيلات متوسطه را در تهران و بخشي را در فرانسه ادامه دادم و داراي ديپلم هنرستان صنعتي عکاسي از فرانسه هستم . ))
وي پس از اخذ ديپلم هنرستان، در بزرگترين مجموعهي لابوراتوراهاي ظهور و چاپ عکس اروپا بهنام هامل (Hamele) مشغول بهکار شد و در بخش چاپ عکسهاي بزرگ متري بهکار پرداخت . ولي اين حرفه، روحيهي جستجوگر او را راضي نکرد و سرانجام بهدعوت سازمان راديوتله ويزيون ملي ايران، که بهتازگي تأسيس شده بود، در 1347 بهتهران آمد و مدير گروه عکاسي سازمان شد
كامران عدل مدعي است كه : در دوران خدمتش در تلهويزيون ملي ايران، در تمام زمينه هاي عکاسي فعاليت داشته و بنيان گذار عکاسي نوين خبري، عکاسي نوين صحنه (تله ويزيوني، تأتر، سينما و جشن هنر شيراز)، عکاسي نوين معماري و اجتماعي است ! از 1358، همکاري خود را با بنياد فرهنگي آقاخان، که بهتازگي تأسيس شده بود آغاز کرد و بهعنوان عکاس هيئت داوران جايزهي معماري آقاخان و همچنين عکاسي از شهرهاي مختلف جهان اسلام، فعاليت کرد. اين همکاري، همچنان ادامه دارد.
کامران عدل در زمينهي فرهنگي و هنري نيز فعاليتهاي چشمگيري دارد که آخرين آنها نمايشگاه چيدمان باغ ايراني اوست در باغ کاخ سعدآباد (فروردين 1384). است كه نگاه منتقدانه و آشكار او به معماري و شهرسازي امروز قابل تحسين است . عدل با عكس هايش سخن مي گويد و مي نويسد و وب سايت هاي او علاقه مندان را ساعتها خيره به نمايشگر به انتظار مي گذارد و سفري مجازي را از شرق آسيا تا جنوب آمريكا به بازديد كننده نمايش مي دهد
وب سايت هاي او : http://www.kamranadle.com/index1.htm
http://www.iranjoa.com
http://www.iranjoart.com
http://www.iranjop.com
وی ادامه داد: چنانچه استمرار آب در طول قرون گذشته هيچ آسيبی به اين پلها نرسانده و به طور کلی بافت پلها سازگاری و همزيستی مطلوبی با آب دارند.
رياحی با اشاره به مواد ساروجی به کار رفته در پلهای تاريخی اظهار داشت: اکنون کسانی که در ترميم پلهای تاريخی هستند نيز به اين مسئله اعتراف می کنند که مواد به کار رفته در پلهای تاريخی اصفهان از جنسی است که وجود آب نمی تواند آسيبی به پايه های پل برساند اما بی آبی برای آنها مضر است.
اين عضو مرکز پژوهش مرکز اصفهان شناسی و خانه ملل اصفهان با اشاره به اينکه سی و سه پل و پل خواجو پيش از انقلاب اسلامی محل تردد و عبور مرور خودروها بوده و از مقاومت بالايی برخوردار است، گفت: آسيبهای وارده بر پيکره اين پلهای باستانی مربوط به دوره خشکسالی است و در اين دوره آسيب بشتر از ساير دوره هاست.
رياحی پيرامون معماری اين پلهای تاريخی نيز خاطر نشان کرد: به روايت از مردم در سال ۱۳۳۳ اصفهان شاهد بارش يک ماهه بود که اين امر سبب شد اکثر ساختمانهای اطراف زاينده رود ويران و تخريب شود اما پايه های اين پلها حتی در مقابل اين بارشها نيز هيچ آسيبی نديد.
وی ابراز اميدواری کرد: بارشهای جوی به گونه ای ادامه يابند که زاينده رود مانند گذشته پرخروش شود و به حفاظت از پلها نيز کمک شود.
اديتور :زاينده رود بي آب هويت ۳۳ پل و پل حواجو را مخدوش كرده است و پياده روي هاي لذت انگيز خط سبز زاينده رود را كسالت بار و بي روح كرده است !!!
سوم اردیبهشت امسال ، پس از برگزاري مراسم هاي متعدد روز معمار ( يا به روايتي معماري ) زمزمه هايي شنيده شد از اينكه روز سوم ارديبهشت از اين پس روز معمار نخواهد بود و به درخواست فريدون رضويکيا، رييس بنياد علمى پژوهشى معمارى و شهرسازى ايران با توجه به اينكه نامگذارى روز سوم ارديبهشتماه بهعنوان روز ملى کارآفرينى توسط هيأت دولت شده است ، ثبت روز مذکور که مصادف با بزرگداشت شيخ بهايى است، بهعنوان روز ملى معمار منتفى است و بهگفتهى او با پيگيريهاى حوزه معاونت شهرسازى و معمارى وزارت مسکن و نظر مساعد و تأييد نهايى مقام عالى وزارت، 24 بهمن ماه، سالروز وفات قوامالدين شيرازى معمار برجستهى ايرانى بهعنوان روز ملى معمار به شوراى عالى انقلاب فرهنگى پيشنهاد شده و بهزودى بهصورت رسمى اعلام خواهد شد .
اما با گذشت ۹ ماه از تاريخ درج اين خبر همجنان روز معمار نا مشخص و يك بام دو هوا است . و به نظر نگارنده تنها عامل بي توجهي به اين روز مهم ، نبود انجمن ها و سازمان هاي غير دولتي موثر در حوزه معماري است چرا كه اگر به جاي برگزاري مراسم هايي با هزينه هاي هنگفت و تبليغات هزينه بر براي برگزاري يك همايش به اصطلاح علمي يا برخي كارگاه هاي آموزشي كه بيشتر شباهت به پارتي هاي روشنفكرانه معماران با صرف نسكافه و و هدر دادن بيشترين زمان همايش در زمان هاي استراحت ؛ در سال ۸۷ مي توانستند با صدور بيانيه هاي متعدد و پيگيري هاي زياد ، سرنوشت اين روز را مشخص کنند كه منجر به توجه مسؤولان و جامعه ، به حرفهى معمارى و جايگاه آن شود و با برگزاري مراسم هاي هاي متعدد گامي در فرهنگ سازي جايگاه معمار و معماري بر دارند و اين مقام تنزل يافته معمار در جامعه ۳۰ ساله انقلاب ۵۷ را ارتقا دهند .
اما علي رغم اينكه امروز ۲۴ بهمن ۸۷ است همچنان شوراي عالي انقلاب فرهنگي از اعلام اين روز در مقام معمار سكوت كرده است و آشكار نيست كه دبيرکل ستاد بزرگداشت روز معمار و هفته معمارى ( فريدون رضويکيا ) چگونه و در چه بازه زماني هماهنگيهاى لازم را با وزارت علوم تحقيقات و فناورى،سازمان مرکزى دانشگاه آزاد اسلامى،سازمان نظام مهندسى و... جهت تخصيص بودجه و برگزاري مراسم هاي متعدد را انجام خواهد داد !
كلام آخر اينكه اميد است؛ سرنوشت اين روز در تقويم سال ۱۳۸۸ به زودي مشخص شود و اين روز به مانند بعضي از ايام تقويم هجري قمري داراي روايتي دو گانه نشود و كليه سازمان هاي مرتبط بتوانند با برنامه ريزي مشخص در برگزاري منظم اين روز والا همت گمارند . و نگارنده در اين برهه و در فضاي ترديد و يقين ۲۴ بهمن ماه بزرگداشت قوامالدين زينالدين شيرازى، معمار برجسته ايرانى را به تمامي دانشجويان معماري ، اساتيد و مهندسان معمار و شهرساز تبريك مي گويم .
پي نوشت : قوامالدين زينالدين شيرازى، معمار برجسته ايرانى، در شيراز متولد شده و در سال 818 هجرى قمرى بهدستورگوهرشاد بيگم، همسر شاهرخ ميرزا شروع به ساخت مسجد گوهرشاد در شهر مشهد ميكند. بناى مسجد مذکور در سال 821 هجرى قمرى به پايان رسيده و قوامالدين شيرازى در سال 841 هجرى قمرى دارفانى را وداع ميگويد.
مسجد گوهرشاد در مشهد مقدس، مدرسه غياثيه خرگرد، بقعه تربت جام، مقبره الغ بيگ فرزند شاهرخ در سمرقند و مسجد گوهرشاد در هرات از آثار معمارى اين هنرمند ايرانى است.
در دي ماه 87 در كارگاه آموزشي دانشگاه فردوسي مشهد شركت كردم كه به عنوان يكي از برنامه هاي جنبي همايش پرديب بود ؛ كه شايد كارگاه دكتر اسلامي و دكتر رنجبر يگانه برنامه ي اين همايش ( كه چندان سازمان يافته وعلمي از لحاظ سطح مقالات ارائه شده نبود و گاها نامرتبط با موضوع اصلي همايش يعني مباني نظري معماري) بود ؛ انديشه هاي دكتر اسلامي در فرآيند طراحي بسيار منطبق با جهت گيري هاي اساتيدي است كه طراحي معماري هاي آكادميك را فرصتي براي نمايش خلاقيت بدون محدوديت مي دانند هر چند در توضيحات بعدي او به كمك تصاويري از نحوه آموزش خود كه منطبق با شيوه ي انگليسي دانشگاهي چون بيرمنگام بود نشان داد كه اين خلاقيت چندان هم افسار گسيخته نخواهد بود و با ايده ي اصلي و حفظ كانسپت ؛ اتود اوليه در سايت قرار مي گيرد و به كمك عملكرد و برنامه فيزيكي و … تغييراتي در آن اعمال مي شود و در اين روند غير خطي ( كل به جز و جز به كل ) هر ابزاري ( به خصوص كامپيوتر ) كه مكمل و پيشرفت دهنده طرح باشد به كار گرفته مي شود .
اين استاد دانشكده هنرهاي زيبا تهران در شيوه ي آموزشي خود نشان مي داد كه گفته ي پيتر آيزنمن را قبول دارد كه خلاقيت يعني خطر كردن اما از انديشه هاي او اينگونه برداشت مي شد كه خلاقيت به اين معنا در فرآيند طراحي تا پيش از قرار گيري كليه عملكرد در فضاها مي باشد چرا که در اين روند سامانه هاي مختلفي بر آن تاثير مي گذارد و ايده اوليه دچار تغييرات بنيادين شود. او در نهايت سيستم پيشنهادي خود را اينگونه بيان كرد :
كارفرما – رفتار-برنامه فيزيكي – چيدمان – دياگرام ( ريخت شناسي ، بافت ، رنگ ) – ساخت شناسي - اكولوژي و ...
اما سوالي كه بي جواب ماند اين بود كه اين سامانه آيا پاسحگو هردو محيط خواهد بود؟ يعني فرآيند طراحي معماري در دانشگاه ها در نهايت بايد الگويي شود براي انجام پروژه در بازار كار ؛ يا فرآيند طراحي معماري در دانشكده هاي معماري منقطع از شيوه ارائه در دفاتر مهندسين مشاور است و سرنوشت چگونگي توليد خلاقيت در اين وادي چه مي شود ؟؟؟
اما در ادامه بي ارتباط ندانستم گزيده ايي ازمصاحبه پيتر آيزنمن با يو تونگ ليو كه در فصلنامه آبادي بهار 86 چاپ شده است در اين پست بازخواني كنم و قضاوت نهايي و طرح پرسش را از نگاه شما بدانم :
مصاحبه كننده از ايزنمن درباره اينكه چطور در فرآيند طراحي از رايانه استفاده كنيم و اينكه چطور با كمك ان به خلاقيت برسيم سوال ميكند ؟ ليو مي گويد كه برخي به رايانه همچون ابزاري براي برانگيختن ايده هاي نو در طراحي نگاه مي كنند و از ديد برخي ديگر ، رايانه فقط وسيله ايي نو براي طراحي است . آيا رايانه با خلاقيت رابطه دارد ؟
پاسخ ايزنمن : خوب ، اول از همه اينكه رايانه يك وسيله است و مي تواند درهاي زيادي را به سوي خلاقيت باز كند . اما شما بايد در آغاز ايده اي داشته باشيد. به عبارت ديگر فرض كنيم كه ميخواهيد فضايي طراحي كنيد. نخست بايد ايده اين طرح را داشته باشيد ، رايانه اين ايده را براي شما به وجود نمي آورد . رايانه فقط بر اساس تاكتيك هاي شما كار مي كند . شما بايد بتوانيد كليت طرح را با سرعت زيادي بكشيد. بايد ايدوگرامي بر روي كاغذ داشته باشيد . رايانه براي اين كار كند است.
ليو : آيا هيچ وقت (( در طي طراحي )) رايانه كمك كرد تا به چيزي برسيد ؟
آيزنمن : بله ، هميشه .تفاوت رايانه و طرح دستي اين است كه طرح آنچه را كه شما ميدانيد ارائه مي كند . اما اگر ايده هايتان را به رايانه بدهيد ، امكان هايي را به شما نشان مي دهد كه تا پيش از آن ، آنها را نمي شناختيد. اينكه من رايانه را دوست دارم به اين دليل است كه چيزهايي را نشان ميدهد كه من هرگز نمي توانستم بدانم و يا حدس بزنم ؛ چون به اندازه كافي رياضي ، هندسه و محاسبه نمي دانم. اما رايانه اين اعمال تركيبي را براي شما انجام دهد.
ليو : خلاقيت براي شما به چه معناست ؟ و چطور بايد به آن رسيد ؟
آيزنمن : خلاقيت چيزي است شبيه الهام . با اين وجود شيوه رسيدن به آن را مي توان ياد گرفت كه داشتن 3 چيز است : تمركز ، روشنمند بودن و اشتياق . من هميشه به اين جمله پيكاسو باور دارم كه : من هميشه نخستين ايدهايم را به دور مي ريزم .
هميشه نخستين ايده هاي شما ، آسانترين ها هستند و لازم است بر رويشان كار بيشتري انجام دهيد. خلاقيت براي من ، داشتن تمايل و تمركز براي كار بر روي چيزي است كه فكر مي كنيد خلاقانه است (( در حاليكه نيست )) تا بر رويش كار كنيد و آن را به چيزي واقعا خلاقانه و گاه به چيزي كه آن را نمي دانيد يا دوستش نداريد تبديل كنيد . خلاقيت براي من شروع كردن از هيچ است.
معرفی طرح از زبان طراحان و انتشار در وبلاگ سولیگلی : مرکز خرید مهستان پروژه ای است که با مشارکت سازمان مسکن و شهرسازی استان تهران و شرکت مها بنای شهر در حسن آباد کرج همجوار با پارک نبوت احداث شده است
برای طراحی این مرکز خرید ضمن انجام مطالعات گسترده بر روی میراث معماری ایران بسیاری از مراکز خرید معروف دنیا نیز مورد بررسی قرار گرفته است علاوه بر این از دستاوردهای مراکز خرید برخی از کشورهای توسعه یافته بعضی از کشورهای حاشه خلیج فارس و مراکز خرید احداث شده داخل کشور از ادوار گذشه تا کنون در موقعیت های جغرافیایی مختلف از طریق بازدیدهای صورت گرفته بهره گیری شده است .
برای طراحی مرکز خرید مهستان مبانی متعددی مد نظر قرار گرفته است که مهمترین ان تاکید بر مقوله هویت این پروژه بوده است .به نحوی که توسط هر نظاره گر مطلع ایرانی و یا خارجی تعلق وپیدایش و پیشینه تاریخی فرهنگی ان به این مرز و بوم به سهولت قابل تشخیص باشد .
به راستی اگر جامعه معماری ایران نیازمند اینگونه هویت بخشی های ضد معمارانه است بهتر است حرکت معماری معاصر را تعالی بخش و با اطمینان فرض کنیم ! چرا که اینگونه به نظر می آید که مسئولین مرتبط ، قلب تپنده معماری ایران را به معمارانی سپرده اند که با سیمای شهر ها خوش گذرانی های ... می کنند . فكر مي كنم كه مركز خريد مهستان كرج پس از مركز خريد صادقيه تهران جز، بهترين كانديد ها براي زرشك برنزين معماري معاصر ايران باشند !
دکتر جهانشاه پاکزاد رو نمی شود با این چند سطر معرفی کرد اما رزومه معتبر او مجالی نمی دهد که نگفت و نخوانید را بیان کنید . شاید به جرات بتوان گفت : اگر جامعه آکادمیک معماری وشهرسازی اساتیدی چون او بسیار داشت وضعیت آموزش معماری در درجات بالاتری قرار می گرفت .
به نقل از خبرگزاری ایسنا : مجموعه مصلي بزرگ اصفهان در 13 سالي که از شروع ساخت آن مي گذرد، در مجاورت سرما، گرما و يخبندان هاي مکرر قرار داشته است و ادامه اين روند همانگونه که مديرعامل اين مجموعه نيز گفته است که اگر تا 5 سال ديگر به بهره برداري نرسد فرسودگي آن آغاز خواهد شد، مي تواند فرسودگي قبل از بهره برداري اين مجموعه را به همراه داشته باشد. وي همچنين در گفت وگويي با ايسنا گفته بود که در حال حاضرديگر زمان پرداختن به بحث ضرورت احداث چنين مجموعه عظيمي در اصفهان مطرح نيست; بلکه با سرمايه گذاري که تاکنون براي آن شده بايد به فکر اتمام هرچه سريع تر آن بود .
متاسفانه ۲ سال پیش از سازه ی این مصلی عکس هایی رو گرفته بودم اما ویروس ... تمامی آنها را از بین برد امیدوارم که ویروس آب و هوایی این ابر سازه ی فولادی را از بین نبرد و بسیار جای سوال است که چطور کارفرماهای محترم با توجه به اینکه بودجه محدودی برای طول زمان پروژه در نظر گرفته اند به فکر اجرای یک همچین پروژه ایی با همچین وسعتی آن هم با سازه فلزی بوده اند! که فرسایش و زمان یگانه محدویت های آن است ؟
خودمانی: یک هفته است مطلب های زیادی هست که می خواستم بنویسم اما این ADSL لعنتی ۱ هفته است سرعتش از دیال آپم کمتره و ... به هر حال از بازدید کننده های عزیز که این روزها تعدادشون از میانگین ۳۵۰ نفرم بیشتر شده و تعهد من رو هم بیشتر می کنه عذر خواهی میکنم و ....
آثار لویی هلمن ( Roucg guide Hellman ) در حوزه معماری آوازه ای جهانی دارد و در زمینه های حرفه اش از شهرت ماندگاری برخوردار است . او به معماری به مثابه رشته ای منفرد ننگریسته بلکه همواره آن را در زمینه ی اجتماعی اش جای میدهد ، کاریکاتورهای او مملو از درایت ودیدگاهی نقد آمیز به دنیای معماری است.
لویی هلمن ، از 3 دهه پیش کاریکاتورهایی در نقد معماری کشیده که شامل ساختمان های طراحی شده مشهور تا چهره جذاب معماران در سبک های مختلف است که در سه بخش فتوریسم سیاست و روح زمان است که در مجله architecture revier چاپ شده و به صورت کتاب گردآوری شده است . هلمن در مدرسه برتلت در انجمن دانشگاهی لندن و بوزار پاریس به تحصیل پرداخت و وی را به پاس خدماتی که جامعه معماری عرضه داشته برنده جایزه MBE شد .
منبع : آثار لویی هلمن – انتشارات نشر خاک
آثار دیگر رو در ادامه مطلب ببینید....
یکي از مباحث اصلي و گه گاه جنجال برانگيز در فضاي معماري و شهرسازي امروز کشورمان، موضوع حفظ فضاهاي شهري و معماري گذشته و تاريخي و ديدگاه هاي متفاوت درباره چگونگي حفظ اين فضاها و ساختمان هاي ارزشمند قديمي است، که گاه اختلاف نظرها و ديدگاه هاي متفاوت در مورد نگرش به اين مقوله در برخي موارد از حيطه مباحث معماري و شهرسازي فراتر رفته و در حيطه مسائل اجتماعي سياسي داخل مي شود. جنجال ايجاد شده در خصوص ساختمان برج جهان نما در اصفهان نمونه مشخص اين موضوع است.
کشور ما به لحاظ فرهنگ معماري و شهرسازي و غناي آثار ارزشمند گذشتگان بدون شک يکي از شاخص ترين کشورهاي جهان محسوب مي شود. از سال 1300 شمسي بر اثر تغييرات زيربنايي در ساختار اجتماعي و اقتصادي و به دنبال آن نيازهاي جديد به وجود آمده در اثر حرکت جامعه به سمت صنعتي شدن، کالبد جامعه سنتي دچار مشکلات بسياري شد که در اثر تغييرات به وجود آمده در ساختار اقتصادي و اجتماعي جامعه، اين کالبد کارايي گذشته خود را از دست داد و با توجه به رشد شتابان ورود توليدات صنعتي و روند صنعتي شدن و عدم آمادگي علمي و اجتماعي و فرهنگي دست اندرکاران براي مقابله با اين تحولات سريع، تغييرات و ناهنجاري هاي جبران ناپذيري در کالبد شهرهاي سنتي به وجود آمد که ادامه اين روند با رشد شهرنشيني و هجوم جمعيت مهاجر به سمت شهرها ابعاد گسترده تري به خود گرفت تا جايي که تخريب و نوسازي نشانه تجدد و گرايش به مدرنيته به عنوان يک ارزش محسوب مي شود. البته در اينجا به دنبال بررسي زمينه ها و ديدگاه هاي فرهنگي اجتماعي که باعث به وجود آمدن اين شرايط در جامعه آن روز ما شد، نيستيم.
اما در خصوص پيامدهاي آن که تاثيرات مستقيم بر وضعيت موضوع مورد نظر ما دارد و در حقيقت موضوع اين نوشتار نيز هست به بحث و بررسي مي پردازيم.
به دنبال ضايعات به وجود آمده در اثر تخريب فاجعه بار آثار ارزشمند معماري و شهرسازي، دلسوختگان فرهنگ و هنر اين سرزمين را به فعاليت و تلاش براي حفظ آن چه که هنوز از ارزش هاي گذشته باقي مانده بود، واداشت و در اثر سعي و کوشش ايشان قوانين و مقررات بازدارنده اي تهيه و تدوين و در مراجع رسمي کشور مورد تصويب قرار گرفت. اين مقررات اگر چه باکندي و عدم توان اجرايي در بسياري از مواقع کارايي لازم را دارا نبود ! ولي رفته رفته تاثيرات خود را بيشتر در جهت بازدارندگي و نه احيا و سازندگي، به جاي گذاشت. اما مشکل اصلي امروز در مواجهه با حفظ و احياي معماري و شهرسازي گذشته، موضوع نگرش افراطي و محافظه کارانه ايست که در مقابل نگرش تفريطي و مخربي که در بالا به آن اشاره شد قرار دارد. اين نگرش به بهانه مقابله و جلوگيري از حضور سودجويان براي تخريب بافت ها و بناهاي ارزشمند قديمي هر گونه مداخله در جهت احيا آنها را نيز با مشکل مواجه مي سازد و در پناه يک تفکر محافظه کارانه عملا از رونق دوباره اين بافت هاي قديمي و فاقد کارايي جلوگيري و با اصرار بر اين نگرش در عمل، بافت ها و بناهاي ارزشمند شهرهاي مان را به صورت موزه هاي ويرانه اي حفظ کرده اند، که در اثر گذشت زمان بر وسعت اين ويرانه هاي تاريخي افزوده مي شود تا جايي که اين نگرش محافظه کارانه در مواجهه با بافت ها و بناهاي تاريخي به يک ضد ارزش مبدل شده و عملا مقاومت منفي مردم و ساکنان اين محلات و بناها را به دنبال داشته است. تا جايي که به علت فقدان زيرساخت ها و عدم تناسب فضاهاي موجود با نيازهاي فعلي ساکنان و نيز ناتواني دستگاه هاي ذي ربط در سامان دهي اين محلات، مردم مجبور به تخريب و تغيير فضاها براي هماهنگ ساختن آنها با نيازهاي شان شدند و در بسياري از مواقع با ترک اين محلات و رها کردن آنها عملا اين فضاها به ويرانه هاي ناامني مبدل شده اند.
تجربه کشورهاي اروپايي در اين خصوص مويد اين نکته است که براي حفظ اين بافت ها و بناها، سامان دهي و احياي آنها از طريق جاري ساختن جريان زندگي روزمره مردم با توجه به نيازهاي امروزي شهرنشيني، امکان پذير است و تنها در اين صورت است که امکان مشارکت مردم و ساکنان را براي بازسازي محلات شان فراهم مي شود و مسلما بدون مشارکت و خواست مردم امکان حفظ و احياي اين محلات و بناهاي ارزشمند درون آنها وجود ندارد. کشورهاي اروپايي در روند بازسازي، مراحل متفاوتي را مطالعه، بررسي و تجربه کرده اند که اين مراحل از تفکرات محافظه کارانه حفاظت صرف تا مراحل دخالت براي سامان دهي و بازسازي و نوسازي را شامل مي شود. ماحصل اين تجارب مويد يک نکته بسيار بااهميت است و آن اين که اصولا ما نمي توانيم بدون در نظر گرفتن نيازهاي دوران خودمان فضاهاي معماري و شهري را صرفا مطابق الگوهاي ذهني سازمان دهي کنيم در اين خصوص يادآور مي شود که اصولا معماري تابع شرايط محيط خود شکل مي گيرد و نيازهاي هر دوره است که بر شکل معماري و شهرسازي تاثير مي گذارد و ارزشمند بودن اين بناها به اين جهت است که آنها محصول نيازهاي مردمي بوده اند که آنها را به وجود آورده اند که طبيعتا با امکانات تکنيکي، اقتصادي و فرهنگي و اجتماعي زمان خودشان کاملا هماهنگ بوده اند. نهايت اينکه اين بناها و اين محلات محصول زمان خود هستند، لذا مي بايست در حفظ و حراست از اين بناها به عنوان نشانه فرهنگ ملي و ارتباط نسل ديروز و امروز و آينده نهايت سعي خود را کنيم.
اصولا ارزش يک معماري در هر دوره به اين است که آن بنا بتواند پاسخگوي واقعي نيازهاي زمان خود باشد. حال اگر قرار باشد ما در کنار يک اثر تاريخي بنايي احداث کنيم آيا براي احترام و ارزش گذاري و حفظ هويت آن بنا مي بايست ساختمان جديد مطابق همان معيارها به لحاظ فرم ، شکل و حتي استفاده از همان مصالح ساخته شود؟ در اين صورت يادمان هاي دوره ما براي آيندگان چه خواهد بود؟ توجه به اين نکته مهم ضرورت دارد که اصولا ساختماني ارزشمند است که توانسته باشد نيازهاي زمان خود را پاسخگو باشد و هر چه در اين راه موفق تر عمل کند ارزش آن بنا بيشتر خواهد بود، حال چنان چه مثلا در کنار مسجد شيخ لطف الله مسجدي بسازيم که همان فرم ها و همان مصالح و نهايتا همان گنبد را تکرار کند آيا اين بنا مي تواند به عنوان يک بناي با ارزش و نشانه معماري دوران ما براي آيندگان واجد هويت و ارزش باشد؟ آيا گنبد زيباي مسجد شيخ لطف الله که در اوج هنرمندي و خلاقيت با تکنولوژي محدود زمان خود اعجاب ما را برانگيخته، همان ارزشي را دارد که ما در کنار آن، مسجدي با همان گنبد ولي با پوسته بتوني و تکنولوژي امروزي بسازيم؟ آيا تکرار عناصر تاريخي به صرف ارزش هاي فرهنگي آنها و به صرف الگوهاي ذهني از گذشته، يک فرماليسم و ضد ارزش نخواهد بود? بررسي چند نمونه از تجارب انجام گرفته در دوره هاي مختلف در کشورهاي صاحب نام اروپايي مي تواند در اين خصوص مفيد فايده قرار بگيرد.
ادامه دارد...
Architect : dr.mohamad reza hafezi
سرانجام روز شمار ابتدای اتوبان همت از خروجی شیخ فضل الله نوری متوقف شد و چهارمین برج مخابراتی جهان با ارتفاع 435 متر پس از ۱۱ سال با هزینه ایی معادل ۱۴۱ ميليارد تومان افتتاح شد ! بنا بر اظهارات برخي از کارشناسان شهري ، تاخيرهاي پياپي در مراحل اجراي کار و بهره برداري بسيار دير هنگام از برج ميلاد اصلي ترين عامل سنگين شدن هزينه هاي ساخت اين برج و اتلاف سرمايه هاي مردم در 11 سال مدت احداث آن بوده است اما فارغ از نگاه خودکفایی زیان آور ( به واژه دست آورد مهندسان ایرانی بیندیشید ) این نماد شهری بازتابی در رسانه های خارجی هم داشت که از آن به عنوان شاهکار معماری مدرن ایران یاد شد که هویتی از معماری ایرانی اسلامی را به نمایش گذاشته است و در آینده نزدیک یکی از جاذبه های توریستی ایران خواهد شد.
دیر زمانی است که عرصه صنعت ساختمان در کشور در فراز و نشیب های بسیاری قرار گرفته است که در این میان بعضا مهندسان مشاور ( معماری ) که دارای وظیفه ایی تعریف شده می باشند منزلت و وجدان خویش را به دست فراموشی سپرده اند و همگام با گذار از بحران هویت در معماری ایران ، تلاشی بی وقفه دارند در ترویج بی هویت کردن فضاهای شهری کشور ، که نشان از عدم آگاهی و تحلیل آنها از مباحث معماری روز و همراه شدن آنها با موج سرمایه داری بی هنر امروز است . و در این بین ، کمرنگ بودن فضای نقد معماری و عدم گفتمان در باب پدیدارشناسی یک اثر باعث شده است که نسل جدیدی از ساختمان های بی سبک و مبتنی بر نوبودگی افراطی بدون توجه به معماری زمینه گرا ساخته شود که منجر به زشت نما شدن شهر های ایران می گردد .
اما در آن سو در دنیا رسانه ها ، جنبش پر نشاطی در دنیای مجازی در حال اتفاق است و آن ظهور عرصه وبلاگ نویسی معماری و شهرسازی است که مکانی است با تکثر و وحدت که گفتمان و نقد آثار معماری یکی از وظایف نوشته نشده اما تعهد شده این وبلاگ ها می باشد و در نهایت تلاش آنها در فرم های گوناگون برای آسیب شناسی معماری ایران زمین و شاید ارائه راهکارهایی به سهم خود برای برون رفت از این چالش است . نگارنده به استناد این نوشته آ.پور اسماعیل در وبلاگ فضای رویداد که برآن باور و عزمی جدی دارم که : (( اکنون میبایست خلاقیت در عرصه نوینی شکوفا گردد تا موج جدیدی را در زمینه وبلاگ نویسی معماری شاهد باشیم. گویا اکنون زمان تولید محتوای هدفمند است و تنوع میبایست در نگاه کلی به یک ساختار (مجموعه چندین وبلاگ) پدید آید و نه در تک تک عناصر تشکیل دهنده آن. البته تولید محتوای هدفمند میتواند تعابیر گوناگونی داشته باشد... وبلاگها میتوانند با ایجاد تشکلهای موازی به فعالیت در زمینههای خاصی بپردازند تا بخشی از نیاز ویژه به اطلاعاتی را که مابه ازای آن در سایر رسانهها کمتر میباشد برآورده سازند ... )) و در راستای تشکل های موازی مذکور ، ابتکار طراحی یک جایزه ( به مانند تمشک طلایی بدترین فیلم در عرصه سینما ) توسط وبلاگ نویسان با سابقه در حوزه نقد معماری و شهرسازی را پیشنهاد می دهم با عنوان :
زرشک برنزین معماری های معاصر ایران
این جایزه که توسط وبلاگ نویسان منتقد که در فضایی مجازی گرد هم می آیند تهیه می شود و بدترین طراحی های معماری دهه اخیر در بناهای عمومی از نگاه معماری و شهرسازی معرفی می کنند که شاید تلاشی باشد برای تشویق معماران به مطالعه،توجه و تامل بیشتر در طراحی بناها و احترام به فضاهای شهری خویش و تلاش برای مطلوب ساختن چهره شهر که در نهایت گامی است برای خروج از بحران هویت . اما پروسه ایجاد اینچنین ابتکاری از نگاه نگارنده در زمره آیتم های زیر است که توسط مدیران وبلاگی که اعلام همکاری خواهند کرد انجام می شود :
1. ایجاد پایگاهی با عنوان پیشنهادی و منتخب اما با هدف مذکور
وبلاگ نویسانی با سابقه ی یک ساله در حوزه معماری و شهرسازی که به صورت مستمر رسانه نگاری می کنند ؛ آمادگی خود را از طریق ایمیل A_S_I_team@yahoo.com اعلام نمایند تا در صورت رسیدن به حد نصابی مقبول ( مفید و موثر ) در آینده نزدیک ، فراخوانی اعلام شود و مدیران وبلاگ های شرکت کننده قدم اول را نهادینه کنند.
2. تدوین اساس نامه
تدوین اساس نامه در جهت تشکیل یک گروه متعهد و تقسیم وظایف بر اساس علاقه مندی داوطلبان و توانایی های آنها می باشد که در یک سیستم پیشنهادی انجام خواهد شد .
3. طراحی چارت برگزاری توسط وبلاگ نویسان و داوران مدعو
در یک سیستم دمکراتیک ، داوران) متشکل از رسانه نگاران مجازی و اساتید و منتقدین معماری ) ابتدا پیشنهاد ها و توصیه های خود را مطرح می سازند سپس در یک جمع بندی چارت برگزاری تدوین می گردد. از جمله موارد زیر که تنها در جهت آشکارتر شدن کلیات قدم سوم می باشد :
- تشکیل دو گروه معماری و شهرسازی
- اعلام چگونگی کاندید شدن بناها ( ترجیحا بناهای عمومی پایتخت ایران و سپس کلان شهر های دیگر )
-جمع آوری اطلاعات لازم بناها برای گزینش مطلوب و صحیح توسط زیر گروه های تحقیق
- تهیه یک جدول واحد امتیاز بندی بناها توسط دو گروه معماری و شهر سازی بر اساس مبانی ها و قوانین تعریف شده که الزام آن توسط معمار از اصول اولیه یک طراحی بنا می باشد .
- تعیین یک بازه زمانی توسط گروه برگزاری برای داوری بناهای کاندید شده و جمع آوری فرم های سنجش و ...
4. اجرای فرآیند برگزیده شده
5. اهدای جوایز در فضای مجازی یا با همکاری اسپانسر های مرتبط با این عرصه در یک مراسم رسمی به بدترین های معمارهای سال
در پایان اینکه از تمامی وبلاگ نویسان حائز شرایط که با اندیشه ی فعالیت های هدفمند در محدوده رسانه نگاری خویش موافق و همراه هستند دعوت می شود به نگاه مطرح شده پاسخ مثبت یا منفی خود را اعلام دارند تا شاید قدمی موثر باشد در خروج تدریجی معدود معماران از بحران هویت که تنها یکی از پایه های تشکیل دهنده این چالش می باشند .
منبع : آرونا
چند روز پیش بود که با یکی ازبستگان مقیم فرنگ بحثی در میان گرفت که خلاصه مرتبط آن با این موضوع بر این ادعا بود که درکشور آمریکا هم اتفاقاتی مانند ریزش ساختمان 7 طبقه سعادت آباد می افتد مثلا سقوط جرثقیل های یک برج ... در لس آنجلس کوتاه زمانی پیش ، اشاره کرد و ...
و درادامه بحث افکارات ضد امپریالیستی و شعار استقلال خواهی و عدم وابستگی را مدعی شد ، اما برای ما که خبرهایی اینچنین که هر از چندگاهی می شنویم : مانند 2 سال تلاش نا مختوم مهندسین ایرانی برای رسیدن به یک میدان گازی جدید در آبهای خلیج فارس و ... قابل هضم ودرک نبود چرا که عدم تعامل - نتیجه ایی جز این نخواهد داشت و این آرمانگرایی را برای کشورهای در حال توسعه کمی زود می دانم ! اما موضوع جالبتری که به آن پرداختیم درباره معماری فرودگاه امام بود ، هرچند سعی کردم وارد مباحث تئوریک و تخصصی با مخاطب خویش نشوم اما موارد زیر را قابل توجه دانستم که برای شما بازدید کننده ی علاقه مند به معماری ، کمی مستند تر بازگو کنم :
))ازآنجاكه فرودگاهي به وسعت وپيچيدگي فرودگاه بين المللي امام خميني(ره)، براي اولين باردرايران احداث مي شود و چنين تجربه اي درسوابق فن مشاوران وپيمانكاران داخل كشور وجود نداشته است؛ مجموعه كارفرما تصميم گرفت تاشيوه اي را درطراحي و اجرا اين فرودگاه به كاربندد كه ضمن استفاده بهينه ازنيروهاي داخلي ، نتيجه كارنيزدرحد استانداردهاي جهاني باشد و مقبوليت بين المللي كسب نمايد 1 (( به گفته ی همین وب سایت فرودگاه یک کنسرسیوم تشکیل داده شد که هدف آنها تلاش برای رسیدن به استاندارد های جهانی بود اما متاسفانه با وجود چند شرکت مشاور ، نواقصی به چشم می خورد که نه تنها از نگاه بعضا معماران منتقد نقطه عطفی نیست بلکه فرودگاه بین المللی امام مهمترین وظیفه خود ، به عنوان اولین رسانه با کاربران خارجی و داخلی ، را به نحو احسند در بعد معماری انجام نمی دهد که می توان ،سیرکولاسیون ها و دسترسی ها پیاده و طراحی نسبتا ضعیف داخلی و عدم هارمونی حجم برج مراقبت وساختمان پشتيباني با حجم اصلی یعنی سالن اصلی پرواز و ترمينال مسافري از زمره آنها برشمرد و از همه مهمتر ، نتیجه این نظر سنجی وب سایت فرودگاه (که مهمترین رکن - متن نظر معماران یعنی : جلب نظر بازدیدکنندگان و مصرف کنندگان فضا است) است که 3212 نفر به آن رای داده اند :
|
تاريخ شروع نظر خواهي: 23/10/1386 | تاريخ پايان نظر خواهي: 01/01/1387| تعداد كل آرا اخذ شده: 3212 | ||||||||||
|
سایت معماران از زبان امیر طائفی می نویسد : (( نمونه های این فرودگاه را به لحاظ فرمت معماری در مقیاس های مختلف با کیفیت جزییات اجرایی بالاتر حتی در فرودگاه های محلی اروپایی نیز می توان تجربه کرد ... با توجه به رویکرد ترانزیتی این فرودگاه و اینکه قرار است مسافران عبوری زیادی به آن وارد و خارج شوند، باید تلاش می شد در ضمن طراحی یک فرودگاه به روز و پیشرو، شاخص های فرهنگی هنری ایرانی به نمایش گذاشته شود و به مسافری که در آن قرار می گیرد حضور در ایران تاکید شود و دیدی هرچند اجمالی نسبت به ماهیت تمدن ایرانی به او ارائه گردد ...با توجه به رویکرد ترانزیتی این فرودگاه و اینکه قرار است مسافران عبوری زیادی به آن وارد و خارج شوند، باید تلاش می شد در ضمن طراحی یک فرودگاه به روز و پیشرو، شاخص های فرهنگی هنری ایرانی به نمایش گذاشته شود و به مسافری که در آن قرار می گیرد حضور در ایران تاکید شود و دیدی هرچند اجمالی نسبت به ماهیت تمدن ایرانی به او ارائه گردد و در ضمن انگیزه ای شود برای سفر به ایران و آشنایی بیشتر با ایران. ولی کسی که به این فرودگاه وارد می شود ،نه تنها هیچ نشانه ای مبتنی بر ماهیت ایرانی این فرودگاه در یافت نمی کند .2 ))
و بسیار جالب است که مهندسین مشاور در حالی که با سازه های فضایی و سبک آشنا بوده اند اما چطور این گستره ستون ها مدور بتنی را مشکل ساز چه در عرصه عملکرد و چه در بعد زیبایی شناسی به شمار نیاوردند! اما اگر توجیه سازه ایی را هم به حساب بیاوریم لااقل زحمت یک طراحی مناسب بر روی جداره آن یا طراحی سر ستون هایی حتی به صرف تقلید به مانند سر ستون های ترمینال خارجی اصفهان (طراحی از گروه داراب دیبا )که الهام گرفته از چندین نوع سرستون های معماری سنتی ما است بر خود جایز ندانسته اند و استانداردی در حدود یک ستون ساختمان اداری ... در نظر گرفته اند به مانند همان فلاور باکس های متحرک و ... که در برآیند متاسفانه هندسه حلقه فراموش شده این طرح می باشد .
اما پرسش برانگیزتر این عکس های منتشره وب سایت معماران است که کارنامه شرکت های داخلی و خارجی ( كارشناسان فرانسوي شركت ( ADPبه نقد می طلبد :
مهندسان مشاور آتك
اين شركت جزو قديمي ترين شركت هاي همكار طرح فرودگاه بين المللي امام خميني(ره) مي باشد. مهندسان مشاور آتك درسال 1360 تاسيس شده ودرزمينه هاي معماري، شهرسازي وسازه فعاليت داشته است .شركت آتك ازسال 1367به عنوان يكي ازمشاوران طرح برگزيده شده و درزمينه هاي زيرفعاليت نموده است:
- طرح معماري داخلي ترمينال
- طرح ترمينال مشترك
- همكاري درتهيه طرح ترمينال مسافري
- طراحي ونظارت براجراي برج مراقبت و ساختمان پشتيباني
- ساختمان مديريت سپاه و نظارت عاليه برطراحي وساخت نماهاي شيشه اي
مهندسان مشاور ايمن راه
اين شركت نيزاز اولين شركت هاي همكار طرح بوده كه ازسال 1367، همكاري خود را آغاز نموده است . مهندسان مشاور ايمن راه درسال 1360 درزمينه طراحي ونظارت راه ، فرودگاه وراه آهن تاسيس شده است وهم اكنون داراي بالاترين رتبه بندي سازمان مديريت وبرنامه ريزي درامر مطالعات فرودگاهي است وعضوجامعه مهندسان مشاورمي باشد . اين شركت درطرح فرودگاه امام (ره) ، تاكنون درزمينه هاي زيرفعاليت نموده است :
-
- مطالعات پل آزاد راه تهران – قم
- مطالعات پروژه پل هاي تاكسيرو
- نظارت بر پيمانكار كيسون (دراجراي پروژه راه هاي ارتباطي)
- نظارت بر اجراي پل هاي تاكسيوي
- نظارت بر آزادراه حدفاصل جاده ساوه وبزرگراه ساوه
و شركت ساختماني دي - شركت ساختماني كيسون - شركت ملي ساختمان - شركت ساختماني نيمرخ و ... نیز مشارکت داشته اند که عجیب است با این همه تقسیم کار و مشارکت اینچنین ، چگونه داستان تحویل خارج از cpm برنامه ریزی شده هنگام افتتاح فرودگاه در چند سال پیش اتفاق افتاد و چگونه دتایل های ضعیف مذکور ؟؟؟
نوشته شده از الف - عالمی ارجاع : ۱. سایت اختصاصی فرودگاه ۲. سایت معماران
زنگها برای که به صدا درمی آیند ؟ بسیاری با این جمله هشدار دهنده و تاریخی آشنا هستیم و گاه خود در به بانگ آمدن این زنگها مرتبط هستیم اما بر من پوشیده است چرا درنقد و گفتمان خویش ، دایره مسئولیت وجدانی و ارگانی را پنهان میکنیم و تنها مقرضانه یا با عدم آگاهی ، مقصر را فاعل سوم شخص معرفی می کنیم !
ریزش ساختمان سعادت اباد تهران نگارنده را به یاد شایعه زلزله تهران و رخ دادن زلزله ای در مقایس خرد , می اندازد که تمامی دستگاه های مرتبط شهری تهران را به تکاپویی مقطعی واداشت که بحرانی به نام زلزله تهران نیزدر بازار آشفته مدیریت شهری تهران وجود دارد وبر طبق سنت پیشین ، مدیریت بحران ، جایگزین مدیریت پیشگیرانه شد و دستور جلسات بسیاری تدوین گشت اما سرانجام خروجی این تدبیرات در حوزه مسکن ، ادامه چرخه آسیب پذیر پیشین شد که تنها در مواردی همچون اجرای آیین نامه 2800 … و نظارت براجرای آن، که قوانین موثری نیز هستند؛ برشمرد. اما حادثه اخیر، تئاتر دراماتیک گذشته را تکرار کرد ؛ ازشهرداری تهران تا نظام مهندسی ، از وزرات مسکن و شهرسازی تا شورای شهر همگی بر این عقیده بودند که ما در این رویداد متهم نخواهیم بود چرا که سازمان دیگری همچون قوه قضاییه یا کلانتری محل مقصر بوده است که پروسه اداری مشکلات این ساختمان به 4 سال کشیده شده است ! و تنها فایده آن در جامعه خبر ساز ما ، هم اندیشی مسئولین در رسانه ها و ذکر مصیبت ها و تسلیت ها است. اما جان کلام را اگر به مانند این مسئولین به این مثال عینی بپردازم تنها ذهن خواننده را به سمت و سویی گرایش داده ام که صفحات جذاب ( زرد ) حوادث نشریات، به آن می پردازند یعنی گزارش حوادث،بدون نقد و بررسی و ارائه راهکارهای پیشگیرانه. پس در ادامه یگانه بلای شهرسازی ایران که سرچشمه بسیاری از مشکلات شهری همچون حادثه پیش آمده نیز است یعنی - تراکم – را نقد خواهم کرد .
متاسفانه با بررسی گذرا یا بسیار دقیق درعرصه مدیریت شهری ایران تنها با این برآیند مواجه می شویم که یک سیستم قانون محور (حکومت قانون ) و کاربلد در تمامی زیر شاخه های مرتبط وجود ندارد و نتیجه گیری این نقد برهر شهروند آگاه و حتی نیمه آگاه به قوانین و حقوق یک شهروند مدرن در قرن بیست و یکم , آشکار است ؛ چرا که شهروند به عنوان تنها کاربری که تمامی این قانون ها و بی قانونی ها را با نگاهی گذرا به بدنه و فضای شهری محل سکونت خویش در حوزه شهرسازی و معماری می تواند مشاهده و لمس کند و گاه در بی نظمی آن مرتکب جرمی شود . اما دغدقه های مهم ، زمانی مشکل سازتر می شود که در سازوکار نظارت بر اجرای قوانین ( شهرداریها ) اگر قاضی خود در بی قانونی سهیم شود دیگر سخن ازقانون تنها فریادی است که کتمان می شود.
هدف از طرح این سخن چیست ؟ آیا صریح و آشکار نباید معترف شد که شهرداری ها با فروش تراکم به شهروند ] که دیر زمانی است برای او فرهنگی مترقی و عدالت محور تعریف نشده است [ ، خود در ترویج
و تشویق خلاف به متقاضی جرم گسترسهیم شده اند ؟ اگر این چنین است چرا نباید این درخت بی قانونی را ریشه کن کرد ؟ آیا باید بازهم به دنبال مقصرینی جزء ، همچون مهندسین معمار، محاسب ، ناظر گشت یا به سر منزل مقصود که تنها فیلترینگ مجهز به بازوی اجرایی (شهرداری) در صدور پروانه ساختمان تا … در کشور است نگاهی اصلاحگرانه داشت ؟ در میان بسیار پرسش ها ، سوال اساسی و مهم این است : که آیا به جای مدیریت آزمون وخطا ، میتوان چاره ایی اندیشید که اینگونه طبل بی هویتی معماری و شهر سازی معاصر ما در جهان رسانه ها نواخته نشود ؟
پاسخ این پرسش ، بلی قاطعانه ایست ؛ چرا که الگوهای مناسب بسیاری در دهکده جهانی وجود دارد و ما نیزمی توانیم مجریان آن باشیم ؛ هر چند که با نیم نگاهی به یکصد ساله شدن بلدیه در ایران و قوانین مترقی و تجدید نظر شده ای همچون 5 ماده:97-98-99-100-101 در سال1334، می توان ریشه هایی از این درخت خشک شده را نیزدرنظام معماری و شهرسازی ایران یافت. به راستی اگر ماده مترقی 97 شهرداری بیان میکند که هر شهری باید یک طرح جامع برای سر وسامان دادن به توسعه شهری خود داشته باشد چرا باید پس از گذشت 5 دهه بعضا شهرداری هایی همچون شهر کرمانشاه و … مجهز به این طرح جامع نباشند و حتی شهرداری هایی همچون شهرداری تهران،مشهد،تبریز و اصفهان که مجهز به این طرح هستند با نگاه تسامح وتعارض و بایگانی شده به ان بنگرند! و معدود قوانین را به صورت مقطعی و با نگاه سلیقه ایی- مدیریتی اجرا کنند. اما اگر به سیستم کنونی ایرادی آشکارتر وارد باشد باید پیشنه آن را بازخوانی کرد تا چاره ایی اساسی جست ؛ سال های بعد از جنگ تحمیلی که دولت بودجه های عمرانی شهرداری ها را تقلیل داد و گاها قطع کرد و شهرداری ها برای تامین بودجه به اعتیاد تراکم مبتلا شدند.و در تحولی بی انضباط و ناهماهنگ و رها شده ، هویت شهر تهران به عنوان پایتخت که الگوی دیگر شهرها نیز است رو به نزول رفت و متاسفانه این بیماری یعنی وابستگی بیش از حد به درآمد فروش تراکم مجاز و غیر مجاز که راه روش کارفرما ، معمار و ... را نیز تغییر داده است ؛ این روزها به دیگر استان ها نیز سرایت کرده است.
پس پیشنهاد می شود شهرداری ها به تدریج خودکفایی خود را که از این منبع بدست می آورند کم کنند و همچنین در ارائه تراکم مجاز با توجه به طرح جامع ، قاطعیت را سرلوحه کار خود قرار دهند و با حذف ماده 100، تنها دستور تخریب اضافه زیر بنای ساخته شده را بدهند و همچنین با فرهنگ سازی در حوزه مسکن همچون تشکیل کلاس های آموزشی برای کارفرماهای حقیقی و ارائه گواهینامه اتمام دوره به متقاضیان و شناسنامه دار شدن ساختمان ساز ها و ساختمان ها و ...بپردازند که به حق اخیرا شهرداری همچون تهران با برنامه های ویژه در فرهنگ سازی این عرصه مشارکت دارد و امید است دیگر شهرداری ها نیز به اینگونه مقولات بپردازند و در نهایت سازمان های غیر دولتی همچون سازمان نظام مهندسی کشور و سازمان ها و انجمن های مهندسی دیگر با فعالیت مستمرانه و نقادانه چالش های موجود را بررسی و با تدوین راهکارهای مشخص شهرداری ها را ملزم به اجرای قوانین کنند و در این وادی نیز خود به این اصول پایبند و معتقد باشند .
پینوشت : نگارنده تنها در درمان این معضل بازخوانی و طرح پرسش یا پیشنهادات مختصر اما معطوف به ارکان کلان را مورد نظر داشته است و گستره و پرسش اصلی این نوشتار ، بسیار فراتر از نیم نگاه مطرح شده می باشد.
تست : تلفیق معماری و طبیعت یا به قولی عشق به طبیعت وبردن عناصر معماری به داخل طبیعت وبرعکس ( معماری ارگانیک ) در اثار کدام معمار متجلی است ؟
1. بهرام شیردل 2.لکوربوزیه 3.فرانک لویدرایت 4. میس وان درروهه
مطلبی از الف - عالمی
فراخوان مسابقه طراحی یادمان شهدای حمله به هواپیمای مسافربری ایران که 1 سال ییش توسط بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش های دفاع مقدس در مراسم تودیع جوایز به برگزیدگان یادمان سردشت وعده داده شده بود , این بار توسط سایت بنیاد با رویکردی مشابه با فراخوان گذشته ؛ اعلام شده است تنها با این تفاوت که سایت اعلام شده دارای مقیاس بازتری است و طراحان می توانند با آزادی عمل بیشتری اقدام به طراحی کنند اما در مفاهیم (کانسپت) تغییری نداشته است و تنها موضوع طراحی تغییر کرده است .
اما امیدواریم دوستان ما در بنیاد در این مسابقه با هیئت داوری مناسبتری اقدام به قضاوت در مورد کارهای ارسالی داشته باشند و به زودی این گروه داوری را معرفی کنند تا دوستان با تفکرات آنها بیشتر آشنا شوند ! در پایان پیشنهاد می شود عزیزان دفترعمران... کروکی با اصالت تری در سایت قرار دهند ! ( حتی الامکان دیسیپ لین یک مسابقه بین اللمللی را القا کند ) و همچنین چندین عکس نیز از نماهای مختلف سایت پلان پروژه به نمایش بگذارند.
پی نوشت : به دوستان طراح پیشنهاد میکنم اگر امسال نیز رئیس هئیت داوران آقای جودت است زیاد به دنبال حجم های مفهومی نباشند و تنها تناسبات و مدولال های ... را به کار ببرند.
پرسش : به راستی چرا در مسابقات معماری ایران طراحان بیشتر ، باید به تفکرات وعلاقه مندی های داوران توجه کنند تا به سلایق و خلاقیت های بدیع خود ؟؟؟ ( لابی به صورت غیر مستقیم برداشت شود )
آفساید : زیاد به غلط املایی گرفتن از متن های نگارش شده اعتقاد ندارم اما این گاف در پوستر یادمان من را به این دلیل مجبور به نوشتن کرد که شاید طراحانی از خارج ایران نیز در این مسابقه شرکت کنند و در نهایت ما ... و بی تقویم معرفی شویم !!!
سایت اطلاع رسانی : www.bonyadedefa.ir
گمان میکنم که در درس استاتیک ۱ یا طرح ۲ بود که استادی داشتیم به نام ... که ایشان در مدیریت شهری استان ... دارای مقام و منصبی والا بودند و هستند و هر بار که به آتلیه ما میرسیدند یا با ساعتی تاخیر جمله معذرت میخواهم را میگفتند یا با ۲ ساعتی زودتر ا فرار دانشجویان از کلاس را اعلام مي كزدند . به هر حال آن روزها که ما فریاد زدیم دوستان این نحوه آموزش به ضرر ما خواهد بود کسی را گوش شنوا نبود و تنها این جمله رادیکالی فردا رو بی خیال و ... حکمفرما بود . اما نتیجه کار در پایان ترم این جمله را کاملا بر عکس جلوه میداد : نمرات فله ایی که استاد به دانشجویان میداد از ۳ تا ۹ که اکثریت غریب به اتفاق را شامل می شد و از روز اعلام نتیجه شماره موبایل استاد مشغول می شد و فریاد های استاد جان مادرتان - استاد مشروط میشوم و ...
سرانجام سرانجام ها : متوجه شدیم که استاد از فرط خستگی و فعالیت های بسیار در اداره ... نمی توانستند حتی ورق های نمرات یا طرح های نهایی را نگاه کنند و در نهايت مجبور میشد که ۴ تا ۵ نمره باز هم به صورت فله اي به دانشجويان بدهد تا از شر مزاحمين تلفني راحت شود .
هدف از طرح این مقدمه ( شایدم خاطره ) نیم نگاهی است به نتایج مسابقه دومین دوره وبلاگ نویسی معماری که به شرح زیر بود :
گروه داوری پس از اعلام 20 وبلاگ واجد شرایط اولیه قضاوت توسط هیئت برگزاری ! و بررسی آنها ، وبلاگ های برتر را به این شرح اعلام می دارد:
:: همچنین وبلاگ های زیر به ترتیب رتبه های چهارم تا دهم را اخذ کرده اند:
4- معماری نور
5- معمار و معماری
6- اسکیس و پرزانته
7- حسام عشقی
8- شهرسازان ایران
9 - نمایشگاه مجازی معماری سوره
10- دانشجویان مهندسی دانشگاه کردستان
با آرزوی تلاش و موفقیت روزافزون دانشجویان و دانش آموختگان عرصه معماری دردنیای مجازی
دوشنبه 13 خرداد 1387
گروه داوری دومین مسابقه بزرگ وبلاگ های معماری
اعلام این نتایج پس از ثبت نام ۸۲ وبلاگ در سایت آیگاه پس از ۲۵ روز اعلام شد که نوید یک داوری عادلانه ميداد که این تصور ار نگاه من با توجه به زمان مناسب برای داوری بود ! که داوران حتی فرصت داشند جدا از انتخاب 20 وبلاگ واجد شرایط اولیه قضاوت توسط هیئت برگزاری ( که جای بحث نیز دارد ؛ که در ادامه به آن می پردازم ) تمامي وبلاگ ها را بررسي موجزي كنند و در نهايت عده اي را فاكتور بگيرند كه لااقل اينچنين انتخاب هايي صورت نگيرد ! جدا از انتخاب هاي اول و دوم ؛ كه بنده نيز با تكيه بر آراي شخصي خودم از برترين وبلاگ نويسان آگاه معماري هستند انتخاب هاي بعدي داراي شك و شبهات زيادي در نوع انتخاب براي امتياز دهي و همچنين درجات امتيازدهي داوران مي باشد . هرچند قصاص قبل از جنايت حركتي معقولانه نيست ولي بيانيه هيئت داوران كه به اختصار گفته شده است و برخلاف سال گذشته ملاك هاي امتياز مشخص نيست ! من را مجبور ميكند با توجه به جدول سال گذشته و آگاهي هاي نگارنده از عرصه وبلاگ نويسي موارد زير را كه تناقض آشكار مي دانم مطرح كنم:
۱. مهندس خشايار كاشاني جو را از همايش شهر برتر و ايراد مقاله او با عنوان بررسي اهميت ايجاد محدوده هاي پياده رو در طراحي فضاي شهري مي شناسم . پژوهشگري كه در آينده استادي، شاگرداني چون من را خواهند داشت اما وبلاگ او در مقام سومين وبلاگ معماري ! ( لطفا به اين جمله تا پايان اين مطلب دقت كنيد ) به نظر كمي مبالغه مي آيد چرا كه با مشاهده آرشيو مطالب ايشان گرايش او به شهرسازي بيشتر است و جدا از اين مطالب با توجه به آيتم هاي كه در ادامه عنوان ميكنم انتخاب صحيحي نمي باشد. هر چند كه خود نيز در مطلبي به آن معترف است كه : علی رغم حجم کم مطالب ارائه شده در مقام مقایسه با برخی دوستان بسیار فعال) در همین مدت کوتاه اینچنین مورد اقبال جامعه حرفه ای واقع گردیده است. بی شک از این پس مسوولیتی بس سنگین تر متوجه این وبلاگ بوده و درعین حال انگیزه ای مضاعف برای نگارنده که با وجود مشغله های فراوان کاری به ارتقای کیفی و ...
( هر چند تلاش ايشان در حوزه هاي مختلف آگاهي دهنده من و شما خواهد بود )
2. با توجه به موضوع مسابقه ؛ انتخاب وبلاگ هاي شهرسازي ( هر چند كه معترفيم كه از مباحث ميان رشته اي است ) ملاك عمل در چنين مسابقه ايي نمي باشد و پيشنهاد مي دهم وبلاگ دانشجویان مهندسی دانشگاه کردستان در مسابقه با عنوان برترين هاي وبلاگ نويسي شهرسازي شركت كنند يا ...
3. انتخاب وبلاگ هاي نوپايي چون اسکیس و پرزانته - نمایشگاه مجازی معماری سوره در امتياز دهي داوران تعجب من را بيشتر بر مي انگيزد ( هرچند خوشحال مي شويم ملاك هاي انتخاب وبلاگ ها را به مانند سال گذشته منتشر كنند ) چرا كه معلوم نيست نويسنده وبلاگي كه 7 تا 8 پست خود را به صورت نمايشگاهي به پروژه هاي دانشجويان دانشگاه ... مي پردازد ( هر چند كه دوستان نويسنده گمنام به احتمال كليه دانشجويان معماري سوره كه عدم انتخاب انها در 3 انتخاب اول خوش شانسي است براي تهيه كنندگان جوايز؛ معترفند : آرزوی کوچک دانشجویان معماری به نمایش گذاشتن کارهای آنهاست! فضایی مجازی برای نمایش توانایی های دانشجویان معماری دانشگاه سوره ) با توجه به اين مطالب پيشنهاد ميشود دوستان وب سايتي تاسيس كنند و شايد به جاي سخره گرفتن انديشه وبلاگ نويس معماري و همچنين ناهمگوني فعاليت آنها با اين حوزه لااقل در آن عرصه براي بازديد كنندگاني كه به دنبال كپي كاري پروژه هاي منتشر شده در نت هستند موفق شوند !
يا استاد عزيز مهدي دريايي در وبلاگ اسكيس و پرزانته كه به مانند دوستان بالا وبلاگ را بولتني تبليغاتي براي دانشگاه و خود ، ساخته و پرداخته كرده اند و به جاي پرداختن به مباحث گسترده معماري در چند پست به طور مثال : فراخوان يك نمايشگاه اسكيس و... را به صورت تدريجي اعلام مي كنند كه فرافكني اين دوستان را نشان ميدهد و عدم اختصاص زماني براي اين جايگاه در نوشتن پست هايي علمي و مداوم .
4. در ادامه مطالب ذكر شده دوستان وبلاگ نويس را دعوت ميكنم به هم انديشي كه اساسا وبلاگ نويس معماري كيست ؟ شايد بنده در تعاريف دچار مشكل شده ام و شايد هم بعضي از نويسندگان محترم !؟ به نظر شما آيا يك وبلاگ معماري نبايد در چارچوب عنوان و يگانه هدف خود در انتخاب موضوع يعني - معماري - گام بردارد ؟ اگر با ابن نظر موافق هستين پس اين روند اپيدمي شدن پست هايي چون درسی که از قطبی باید آموخت...!!!! چگونه است ؛ در وبلاگي با موضوع طراحی شهری – برنامه ریزی شهری – مدیریت شهری محور ؛ شهرسازان ایران ( كه معلوم نيست در بوته مسابقه ... به دنبال چه ميگردند ! ) يا وبلاگ معماري نور با مطالبي چون با " طراحان، ذهن زیبا " يا با " طراحان، دوربین برای مایکل مور " به دنبال چه كلامي از معماري هستند ؟ ! و پيشنهاد مي كنم در ضرب المثل هر گردي گردو نيست تامل بيشتري داشته باشند !!! هر چند در اين وادي وبلاگ هايي هستند كه علاوه بر يدك كشيدن نام معماري عناويني چون معماري و هنر ، معماري و ... با خود همراه دارند كه در اين نقد قرار نمي گيرند هر چند بايد دامنه مباحث ميانگستره معماري حداقل در عرصه وبلاگ نويس معماري مشخص شود .
5. فكر مي كنم داوران گرامي به موارد زير اگر تاملي نكرده اند كوششي كنند تا در انتخاب هاي بعدي خود اينگونه دچار اشكال نشوند :
1.5 - وبلاگ هايي كه حتي به خود زحمت دخل و تصرف در مطلبي كپي كاري شده از وب سايت يا كتاب ... را نمي دهند و حتي آن را به نقد و تحليل انديشه خود در نمي آورند و يا حتي الامكان با ابزارهاي تايپ قسمت هايي را خلاصه كنند يا مشخص ، كه در ذهن بيننده تاملي چالشي ايجاد گردد بهتر است از دايره انتخاب خارج شوند .
2.5- وبلاگ هاي كه حداكثر پست هاي در يك هفته ( شايد هفته نگار) ندارند و فقط درچند پست در چند ماه تنها مطلبي را براي خالي نبودن عريضه منتشر مي كنند كه معدودي نيز حتي به طور كامل مطلب را مطالعه نكرده اند ! از دايره انتخاب خارج شوند يا اينگونه به آنها امتياز دهي نشود .
3.5- وبلاگ هايي كه سعي ميكنند به محتوا و تصاوير انتخابي توجه كنند و حتي داراي نوار ابزارهاي متنوع و كاربردي هستند و حتي در طراحي وبلاگ خود دستي داشته اند داراي امتياز بيشتري خواهند بود چرا كه علاوه بر انتخاب مطالب مفيد و نو به به شعور مخاطب خويش ارزش داده اند.
4.5- وبلاگ هايي كه داراي سابقه فعاليت 1 ساله هستند و داراي بازديد كنندگاني حداقل 50 نفر در روز ، كه نشان دهنده كسب انديشه مخاطب و ذهن جستجوگر اوست و از همه مهمتر دريافت تجربيات آنها در فضاي نو و بديع وبلاگ نويسي مي تواند گزينه هاي پر رنگ تري باشند ( كه نيازمند تجربه هاي روز افزون هستند )
در پايان به جز مطالب انتقادي و موجز پيشنهادي ، اميدوارم اينگونه مسابقات تدوام يابد چرا كه وجه اين حوزه را در توليد انديشه معماري تقويت مي بخشد و دلگرمي است براي فعاليت هاي 1 ساله وبلاگ هاي ايراني .
پي نوشت : در اين مطلب سعي شده است عادلانه و با انصاف به قضايا بنگرم و خوشحال مي شوم دوستان انتقادات و پييشنهادات خود را از اين مطلب يا وبلاگ ما مطرح سازند و در نهايت به انتخاب هاي اين مسابقه احترام ميگذاريم و به تمامي 20 برگزيده تبريك مي گوييم .
فرويد مي گفت: «برخي از انواع رؤياها، گريز از واقعيت است و اتوپي، گريز از تاريخ و دار ابتلا است.»
با مقايسه طرح هاي كنوني دانشجويان معماري با چند سال قبل مي توان يك گزينه را در روند پيشرفت اين طرح ها مشاهده كرد و آن اپيدمي تر شدن طرح هاي اتوپيايي است كه در اين وادي صداي بسياري از منتقدين معماري هم به گوش مي رسد كه اين روند در جامعه ايي كه در حال گذار از بحران هويت است حركتي معقولانه نيست و ذهن دانشجوي معماري ايراني را ّبراشفته تر ميكند .اما در جناح ديگر مدرسين و منتقدين و نظريه پردازان معماري معتقدند كه ذهن دانشجوي معماري در مدارس معماری نبايد در قفس قوانين و معيارهاي شهرسازي هر جامعه ايي محبوس شود بلكه پرواز آزاد ذهن به سوي خلاقيتي هر چند افراطي درآتليه طراحي، سرانجام در پرورش و رشد ذهن خلاق در خارج از حوزه آكادميك (دفاتر طراحي) موثر واقع مي شود كه منجر به خلق پروژه هاي منطبق با معيارها و اصول زيبايي شناختي است. هنر يا روش اتوپيايي نهايت ايجاد قوه خلاقه است كه گاه به سمت معماري آوانگارد ( به تعبيري معماري كه خلاقیت افراطی در سازماندهی فضایی را نمايش ميدهد ) كشيده مي شود و گاه حتي از بند منطق محاسبه گر و تئوریهای معماری نيز جدا مي شود و به نوعي اوج و شكوفايي خلاقيت آزاد يك هنرمند را نشان ميدهد .
اما گروهي از محققين (يادرجايگاه منتقدين) در مفاهيم كلي با بررسي «اتوپيا» تامس مور، «آتلانتيس جديد» فرانسيس بيكن، «شهر خورشيد» كامپانلا و... كه نمونه هايي هستند كه جهت گيري روح زمانه خود را بازمي شناسانند بر اين باورند كه از اهل مدينه اتوپي، تفكر و اختيار سلب مي شود تا بار گناه سرپيچي را هيچ گاه بر دوش خود احساس نكنند. پس سرپيچي از نظام اتوپي مجاز نيست؛ اهالي، منحل در مدينه اند و فرصت خلوت ندارند.
موقعيت ويژه جغرافيايي اتوپيها، فضاي خيالي و بريدگي را تداعي مي كند يا جزيره محاط در درياها و اقيانوس هاي آرام و ساكت است و مردم آن از بيم موج و گرداب هاي هراسناك در شب تاريك بي خبرند يا اگر جزيره نيست، آنچنان از بقيه سرزمين ها جداست كه اهل آن تماسي با خارج ندارند. در «آتلانتيس جديد» فرانسيس بيكن، فقط اهل علم كه حكام مدينه اند و در مركز شهر در جايي به نام «خانه سليمان» منزل دارند، مي توانند براي پژوهشهاي علمي از جزيره خارج شوند.
اتوپي از نظر زمان دورافتاده است و در رؤياي بي تاريخي به سرمي برد تا از رنج خودآگاهي تاريخي نيز در امان باشد.طرح معماري اتوپي ها شبيه به هم است ! و نظام معماري مناسب اتوپي به گونه اي است كه براساس آن، تعلق فرد نسبت به مدينه آنچنان مستحكم باشد كه درباره مسائل آن چون و چرا نكند و امتياز موجب تنبه و تفكر نگردد و انحلال كامل حاصل شود.
عليرغم گسترش اين ديدگاه ها در محافل دانشگاهي معماري ،متاسفانه تئورسين ها در اين باب نتوانسته اند به بعضي از اينگونه سوالها پاسخ دهند يا به تعبير ديگر تعامل و انطباق اين ديدگاه ("اتوپیا" )را با فضاي رئال زندگي انسانهاي مدرن گره گشايي كنند .
اما در اين وادي نظریه های ديگري از اين اتاق فكر بيرون ميآيند به نام هتروتوپیا كه دوست پژوهشگرم مرتضی میرغلامی در اين باب اين گونه مي نويسد : بر خلاف "اتوپیا" یا مدینه فاضله که وجود خارجی ندارد و غیر واقعی هستند " هتروتوپیا" ها اتوپیاهایی هستند که در دنیای واقعی و سایتهای ملموس منعکس و به نمایش گذارده می شوند. بین این دو نوع مفهوم فوکو معتقد بو جود اقلیم هایی ترکیبی نیز هست .
اما اصول هتروتوپیاها چیستند:
1- آنها در تمام فرهنگها وجود دارند. هر چند هر فرهنگ ممکن است هتروتوپیای خاص خودش را داشته باشد
2- یک فرهنگ با گذشت زمان ممکن است از یک "هتروتوپیا" به نحوی کاملا متفاوت استفاده کند یعنی کارکرد آن بسته به زمان می تواند تغییر کند.
3- هتروتوپیا قادر است در یک مکان واحد مجموعه ای از فضاهای گاها نا همگن را جمع آورد. فوکو مثال باغهای ایرانی را در این خصوص می آورد که چطور این فضای مقدس در یک مستطیل چهار جز و سمبول چهار گوشه جهان را در کنار مرکزی که دارای ارزش ویژه تری است کنار هم کی اورد.
4- هتروتوپیاها غالبا با برشهای ویژه ای از زمان ارتباط می یابند. فوکو مثال قبرستان را می اورد که چطور این مکان با پایان زندگی و لحظه ویژه ای یعنی مرگ است که معنای کارکردی برای فرد پیدا می کند. بر خلاف این نوع هتروتوپیا , فوکو مثال فستیوال را به عنوان نوعی دیگر از این مفهوم ارائه می کند که بیشتر با موقتی بودن, زودگذری معنی می یابند.
5- هتروتوپیاها همواره با شبکه ای از بازشوها و ورودیها تصویر می شوند که هم آنها را از دیگر فضاها جدا و هم نفوذ پذیر می سازند. غالبا آنها آزادانه بروی عموم باز نیستند. ورود به آنها یا اجباری است یا فرد باید آداب و مراسم ویژه ای را برای ورود به آنها بگذراند.
6- آخرین اصل ارتباط هتروتوپیاها با فضاهای باقیمانده است. این کارکرد به دو صورت کاملا متفاوت صورت می گیرد. یا نفش آنها آنست که فضایی خیالی ایجاد کنند که تمامی فضاهای واقعی را منعکس می سازد مثل فاحشه خانه ها و یا بر عکس فضایی دیگر ایجاد کند. فضای واقعی از نوعی دیگر. که در آن فضای ناساز , شلوغ و آشفته ما به فضایی دقیق , آراسته و کامل تبدیل می شود. فوکو مستعمره های قرن 17 را مثال می آورد
ناكجا آبادي به نام اتوپيا
نويسنده: محمد حسني روزنامه ايران http://www.magiran.com/npview.asp?ID=1283256
گفت و گو با جري ماندر(1)
ماهنامه سياحت غرب ،شماره 21
فکر می کنم یکی از برنامه های خوش ساخت و فرهنگ ساز و فرهنگ محور همین برنامه دو قدم ... در شبکه ۴ سیما باشه که در این سالها همچین برنامه هایی رو کمتر دیدیم . اما جدا از نقد کلی برنامه که در محدوده بینش من نیست اما به عنوان یک بیننده انتظار دارم دست اندرکاران به جای پرداختن به موضوعات کلانی همچون باغ ایرانی سیر تحولات شهرسازی تهران و ... که فرصتی طولانی رو می طلبه تا یک بحث به نتیجه مطلوبی برسه و رسانه نیز به بخشی از هدف خود یعنی نهادینه کردن نتیجه بحث در تفکر شهروندی بیننده برسه به موضوعات خردتر و تاثیرگذار ( که در فرجه ایی حداکثر در ۳ برنامه ) بپردازه تا بتوان نتیجه بهتری گرفت و همچنین در مقوله فرهنگ سازی معماری موثر تر واقع شد به طور مثال از این موضوع شروع کنند که یک معمار کیست ؟ و ...
به هر حال مهمان این برنامه ؛ یعنی چهارشنبه ۲۵ اردیبهشت ساعت ۲۳.۱۵ دقیقه دکتر وحید قاسمی هست که با مجری یا کارشناسی شادمهر راستین كه آنتن ملي آن رو پخش مي كنه . وفكر مي كنم حمايت از اينگونه برنامه ها كه حكم مثل - لنگ كفش وبيابان رو داره ... - بد نباشه !
خودماني : نميدونم اين دكتر قاسمي همون مهندس قاسمي ( فارغ التحصيل كارشناسي ارشد معماري از دانشگاه شهيد بهشتي كه مدير موزه حمام علي قلي آقا اصفهان است ) هست يا تشابه اسمي داره با ... يا شايدم همت كرده دكتري گرفته كه يقين بر يحتمل دوم ، پيشا پيش جاي تبريك و تحسين به ايشون داره ! در آخر نظرتون درباره طراحی صحنه ( دکور ) برنامه چیه ؟؟
این وبلاگ جهت تسریع در خبر رسانی و همچنین علاقه مندي فعالان سایت دانشجویان معماری ایران (www.arcstudent.ir) در عرصه وبلاگ نويسي است که از 13 مهر 1385 فعاليت خود را آغاز كرده و همواره از تمامي دانشجوياني كه علاقه مند به همكاري در قسمت هاي مختلف سايت هستند دعوت مي كند به اين انجمن ( a&s&i ) به پيوندند.